Studium Generale

Onze jaarlijkse Studium Generale lezingenreeksen draaien om een centraal en maatschappelijk relevant thema. We nodigen verschillende sprekers uit om hun persoonlijke ervaringen, inzichten, reflecties en ideeën voor de toekomst met het publiek te delen. Daarnaast bieden we dit academiejaar ook de mogelijkheid om actief deel te nemen aan de Parade Noorderlicht en organiseren we een bezoek aan Club Zee, gecombineerd met een lezing. Met deze collegereeks stimuleert AP Hogeschool deelnemers om na te denken over actuele vraagstukken. Interdisciplinariteit en maatschappelijke relevantie staan hierbij centraal. De Studium Generale lezingen zijn toegankelijk voor alle geïnteresseerden en worden gehouden in het Nederlands of Engels. Elke lezing wordt gevolgd door een kort debat met het publiek.

Verbinding

Zijn we meer verbonden dan ooit – of raken we elkaar juist steeds vaker kwijt? In dit lezingenprogramma onderzoeken uiteenlopende stemmen — een docent, architect, danser, theatermaker uit conflictgebied, componist-muzikant, stadsplanner, museumdirecteur en sociaal-artistiek werker — hoe verbinding vandaag vorm krijgt.

Van digitale netwerken tot fysieke nabijheid, van persoonlijke reflectie tot collectieve ervaringen: verbinding kent vele vormen. Wat maakt dat we ons echt verbonden voelen? En wat gebeurt er wanneer die verbinding ontbreekt? De sprekers delen inzichten uit hun praktijk en tonen hoe solidariteit, identiteit en inclusie ontstaan — soms via harmonie, soms via frictie en confrontatie.

Artistieke en maatschappelijke projecten brengen nieuwe perspectieven op samenwerking, ruimte, tijd en technologie. Tegelijk is er aandacht voor stilte en ontmoeting, waar verbinding vaak in haar meest kwetsbare vorm ontstaat.

Laat je inspireren, stap uit je bubbel en ontdek hoe verbinding niet alleen een idee is, maar iets wat we samen actief vormgeven.
 

• Deelname is gratis.
• Inschrijven is verplicht. Reserveer hier je plekje(s).
• Vragen? Laat het ons weten via studiumgenerale@ap.be. 

Wednesday 14 october 2026 from 7 to 9 pm

• Gast: Iman Aoun, ASHTAR Theatre  
• Titel: How Connection and Connectivity Create Solidarity and Nation Branding for Palestine
• Taal: English
• Locatie: Campus deSingel, Yellow Hall

Connection and communication through culture and the arts have long been among Palestine's strongest tools for reaching people and countering narratives that sought to undermine the history, identity, and rights of its people. Since the formation of the Palestine Liberation Organization in 1964, political leaders, activists, and freedom fighters recognized the importance of culture alongside political and diplomatic struggle. Poetry, theatre, visual arts, literature, and music were used to affirm the rights of the Palestinian people and to tell their stories to the world.

In more recent history, particularly during the devastating genocide in Gaza, culture has continued to play a vital role in protecting Palestinian narratives and preserving collective memory. Through artistic expression, international networking, and awareness-raising initiatives, Palestinians and their supporters have sought to strengthen global solidarity and ensure that their stories remain visible. One notable example is the The Gaza Monologues, a project that aimed to foster empathy, solidarity, and dialogue across borders by sharing the voices and experiences of young people from Gaza. Through such cultural initiatives, strong connections have been built between communities and nations, reinforcing the role of art as a powerful means of resistance, remembrance, and human connection.

ASHTAR for Theatre Productions & Training is a Palestinian non-governmental organization established in 1991 in Jerusalem by Palestinian actors Edward Muallem and Iman Aoun. It was the first theatre training organization for youth in Palestine. ASHTAR Theatre, currently based in Ramallah, focuses on drama education, community engagement, and the production of theatrical works.

Woensdag 21 oktober 2026 van 19 tot 21 uur

• Gast: Beno Schraepen
• Titel: Opgroeien en opvoeden in grenzeloze tijden
• Taal: Nederlands
• Locatie: Campus Meistraat, aula 111

We leven in een wereld waar ooit duidelijke grenzen steeds meer vervagen en verdwijnen: digitale platformen verbinden ons moeiteloos met de andere kant van de planeet, gezinnen en gemeenschappen zijn steeds mobieler, en culturele, sociale en morele referentiekaders verschuiven voortdurend. Deze grenzeloosheid biedt nieuwe kansen — toegang tot informatie, netwerken en verbeeldingswerelden die voorheen ondenkbaar waren — maar brengt ook nieuwe onzekerheden met zich mee voor kinderen, ouders en opvoeders. Wat zijn de gevolgen voor de ontwikkeling van onze opgroeiende kinderen en jongeren? En hoe moet 'het opvoeden', dat net draait om grenzen stellen, zich hiertoe verhouden? Hoe geef je betekenis aan jezelf en de wereld, en hoe kunnen volwassenen (ouders, leerkrachten, gemeenschappen) je daarbij begeleiden?

De lezing, nodigt uit tot een kritische en hoopvolle blik op wat het betekent om kinderen te laten opgroeien en op te voeden in een wereld die steeds minder binnen vaste kaders past.

Beno Schraepen is orthopedagoog, lector en coördinator van het kenniscentrum Mens en Maatschappij aan de AP Hogeschool. Hij was betrokken bij diverse (inter)nationale (onderzoeks)projecten rond inclusie in alle levensdomeinen en -fasen. Hij maakte de balans op van inclusie in Vlaanderen in zijn boek 'Excluses. Wat uitsluiting doet met mensen' (Owl Press) en schreef mee aan het adviesrapport ‘Evolutie naar scholen voor iedereen’.

Woensdag 28 Oktober 2026 van 19 tot 21 uur

• Gast: Pim Van Gestel
• Titel: Als het erop aankomt
• Taal: Nederlands
• Locatie: Campus Meistraat, aula 111

Tijdens deze avond gaat het over onderwijs met een spark. Over onderwijs dat meer wil dan kennis overdragen en studenten in situaties brengt waarin iets op het spel staat. Pim van Gestel, onderwijscoördinator aan de Haagse Hogeschool (NL), bestuurskundige en stadssocioloog, gespecialiseerd in co-creatie en netwerkmanagement in stedelijke gebieden, spreekt over co-creatie door confrontatie en leren en ontwikkelen met commitment, accountability en ‘skin in the game’.  

In een tijd van information overload, issues door cognitieve biases en ‘dialogues of the deaf’ moeten studenten leren onderscheiden wat ertoe doet. Waar organisaties kampen met capaciteitsproblemen, transities elkaar opvolgen en mondige burgers meer weten, kunnen, vragen en eisen, kunnen studenten veel betekenen als verkenners van nieuwe frontlinies, makers van beroepsproducten en storytellers die stakeholders met andere ogen laten kijken. 

We gaan in op hoe je de sparks organiseert, in netwerkverband bouwt in tijdelijkheid, schaal maakt vanuit bijvangst en toeval ruimte geeft. Onderwijs moet een plek blijven van grote ideeën, leren en ontwikkelen, spanning en twijfel. Juist nu. 
 

Woensdag 18 november 2026 van 19 tot 21 uur

• Gast: Nancy Vinke en Robin Wauters 
• Titel: De grote verbinding
• Taal: Nederlands
• Locatie: Campus Viaduct, aula VIA.01.34

Na decennia van plannen sluit de Antwerpse ring zich eindelijk. Een cirkel wordt rond — maar voor het zover is, leeft de stad jaren op een van Europa's grootste werven, met alle omleidingen en hinder van dien. 

De Oosterweelverbinding werd bekend om een ándere verbinding: het Toekomstverbond, waarin Lantis, overheid en burgerbewegingen elkaar na jaren van conflict vonden. Dat verhaal is vaak verteld. Maar wat gebeurt er met die verbinding zodra de graafmachines arriveren? 

Vanuit het perspectief van opdrachtgever en aannemer — samen op één podium — nemen Robin Wauters (Lantis) en Nancy Vinke (ROCO) het publiek mee in het hoofdstuk dat zelden verteld wordt: dat van de bouw zelf. Hoe blijf je, met een miljardenbudget en jaren werf voor de boeg, als partijen verbonden in plaats van tegenover elkaar? En hoe houd je de band met de stad en haar bewoners overeind, juist wanneer je hun de meeste hinder bezorgt? 

Een verbinding bouw je niet alleen in beton. Kom ontdekken hoe.

Donderdag 26 november 2026 from 8 pm

• Parade Noorderlicht
• Language: Nederlands / English
• Location: 2060 Antwerpen

Ieder jaar verrijkt en verlicht het artistiek project Noorderlicht de straten van 2060 Antwerpen. Noorderlicht gaat over de verbinding die kunst kan maken. Jonge kunstenaars brengen beeldende kunst, dans, opera, muziek, fotografie, theater, ... samen met buurtbewoners en lokale organisaties uit deze bruisende wijk. 

Meer info.

Wednesday 24 februari 2027 from 7 to 9 pm

• Gast: Giusy Caroso en Umut Eldem
• Titel: Intention and Emergence: Human and Machine in Musical Co-Creation
• Taal: English
• Locatie: Campus deSingel, Yellow Hall

The rapid development of musical AI raises real concerns: authorship, the displacement of human creativity, and the loss of cultural and bodily music-making. The growing accessibility and the responsible use cases, in turn, also opens new co-creative possibilities in contemporary performance. 

Two stand out: small-scale AI tools built for specific aesthetic needs, and personalized systems in which multiple human-machine interfaces shape one another in real time. The result is a practice where performers continually collaborate with non-human agents, in an interplay of intention and emergence that blurs the sonic distance between human and machine. 

In this lecture-performance, Umut Eldem and Giusy Caruso share the CREATIE group's research into small-scale machine-learning tools developed from the researchers' own musical practices. Through live demonstrations of these musical ML tools, they explore what such systems mean for contemporary music together with a performance and discussion of their implications for creative and performance practice.
 

Woensdag 10 maart 2027 van 19 – 21 uur

Opgelet: het aantal plaatsen voor deze activiteit is erg beperkt

• Gast: Cleo Foole, Club Zee  
• Titel: Verleden en toekomst verweven in de zeemansclub, bezoek aan Club Zee - Weaving together past and futures in the seamen’s club, visit of Club Zee
• Taal: Nederlands / English
• Locatie: Italiëlei 72-74, 2000 Antwerpen

In 2026 liet Club Zee het anker vallen in de voormalige zeemansclub ‘Stella Maris’ aan de Italiëlei. In dit gebouw, dat ooit werd opgevat als een ontmoetingsplek voor zeelieden van over de hele wereld, wil Club Zee verbindingen smeden tussen oude verhalen en nieuwe verbeeldingen, tussen het gebouw en zijn stedelijke omgeving, en natuurlijk ook tussen mensen onderling. We delen deze plek met het kunstenaarscollectief FAAR en zoeken samen uit wat het betekent om een ruimte te bewonen die slechts voor enkele jaren van ons is.

Door archiefonderzoek, artistiek experiment en publieke participatie te combineren, brengt Club Zee de levens van deze plek en de mensen die ermee verbonden zijn tot leven. In deze lecture performance nemen ze je – letterlijk – mee langs verhalen over een Congolese zeemansvereniging, cowboyaalmoezeniers en vrouwelijke vrijwilligers die op zoek waren naar avontuur. Tegelijkertijd ontvouwt zich een metaverhaal over hoe je een ruimte voor experiment organiseert en over de spanningen tussen openheid en institutionalisering.

Cleo Foole is mede-initiatiefnemer van de culturele ruimte Club Zee vzw, was eerder verantwoordelijk voor TIM magazine en doceerde filosofie aan de Erasmus Universiteit en de Willem de Kooning Academie. Binnen en buiten deze initiatieven combineert haar artistieke praktijk archiefonderzoek met materieel experiment, vaak rond textiel, voeding en ecologie. 
Zorg voor warme kledij want het kan koud zijn in het gebouw. De lezing omvat ook een rondleiding te voet door het gebouw. 

Toegankelijkheid: 

• Er zijn veel treden en trappen in het gebouw. 
• Er is geen rolstoeltoegankelijk toilet.
• Er is behoorlijk wat stof in het gebouw (dat we zoveel mogelijk proberen op te ruimen).
• Heb je specifieke toegankelijkheidsnoden of vragen hierover? Neem dan gerust contact met ons op, zodat we je transparant kunnen informeren over de situatie in het gebouw: clubzee@nubo.coop. 
   

Woensdag 17 maart 2027 van 19 - 21 uur

• Gast: Anabel Schellekens, inti
• Titel: Stil Bewogen
• Taal: Nederlands
• Locatie: Campus deSingel, Gele zaal

inti  vzw verbindt mensen, jong en oud, door het plezier van aanraken en bewegen. 

In 2016 ontwikkelde inti het project Bewogen, een interactieve dansbeleving die via contact met de handen een dans laat ontstaan in het lichaam van de deelnemer. Stil Bewogen is een verdere verdieping van het project. De verworven ervaringen en vaardigheden worden verder doorgegeven aan zorgverleners, mantelzorgers of familieleden van mensen met dementie.  

Niet via taal, maar door subtiele aanraking en beweging ontstaat tijdens Stil Bewogen een diepe woordeloze communicatie die mensen verbindt, ontspant en blij maakt. 

We delen onze aanpak en ervaringen in de presentatie, en laten je ook deze verbondenheid beleven. 
De presentatie wordt verzorgd door teaching-artist Anabel Schellekens, die binnen inti sinds 2002 voorstellingen, projecten, fantasieën en educatieve omkaderingen realiseert.

Wednesday 24 March 2027 from 7 - 9 pm

• Guest: Bart Hollanders, Eagles of architecture
• Title: No inventions but interventions
• Language: English
• Location: Campus deSingel (Royal Conservatoire Antwerp), Yellow hall

Eagles of Architecture makes drawings and works on projects out of a desire to play rather than out of a sense of entrepreneurship. For each design it develops a set of playing rules which are sometimes passed on to a following project, sometimes not. The ambition to work in a group is clear from the plural in the name, but the following explicit singular reveal that this collaboration is not open-ended. Shared convictions hold the group together. They are reflected in the game like genetic characteristics that are passed on from one generation to the next without reaching the surface. This self-conscious atavism connects the group with old masters and distinguishes them from uninitiated contemporaries even though they themselves are also often looking. 

Bart Hollanders is a Belgian architect, educator and researcher. He is the founder of the Antwerp-based architecture practice Eagles of Architecture, which is renowned for its research-driven design approach, placing drawing, architectural history and experimentation at the heart of its work.
 

Woensdag 14 april 2027 van 19 - 21 uur

• Gast: Bram Vannieuwenhuyze, Mercatormuseum
• Titel: Cartografische verbindingen in ruimte en tijd 
• Taal: Nederlands
• Locatie: Campus deSingel, Gele zaal

Kaartenmakers leggen vele verbindingen. Elke lijn die ze op een kaart tekenen, verbindt en verenigt plaatsen en territoria. Wie het wat filosofischer bekijkt, kan eveneens stellen dat kaartenmakers werkelijkheid en verbeelding verbinden, en evengoed ruimte en tijd. 

De vele lijnen en verbindingen op kaarten en in de geschiedenis van de cartografie zijn ook aanwezig in het nieuwe cartografiemuseum MAP - Mercator in Sint-Niklaas. In deze lezing neemt Bram Vannieuwenhuyze, museumadviseur en wetenschappelijk onderzoeker bij het Mercatormuseum, ons mee in de wereld van de cartografie. Aan de hand van sprekende voorbeelden wordt duidelijk gemaakt hoe en waarom kaartenmakers lijnen tekenen, welke rode draden er door de geschiedenis van de cartografie lopen en hoe ze allebei worden verweven in de museale opstelling van het MAP - Mercator.