Dit project helpt kleine logistieke operatoren om op een toegankelijke manier duurzaamheidsprojecten te identificeren en de bijbehorende economische en maatschappelijke kosten en baten te evalueren. Dit ondersteunt hun besluitvorming rond verduurzaming en verlaagt de drempel om externe kosten in de logistiek te verminderen.
Probleemstelling
De logistieke sector is van groot belang voor de Vlaamse economie, maar veroorzaakt ook aanzienlijke externe kosten. Binnen deze sector vormen KMO’s een diverse en omvangrijke groep die onder druk staat om te verduurzamen, maar vaak onvoldoende zicht hebben op het maatschappelijke en economische rendement van duurzame investeringen. Veel van deze bedrijven beschikken niet over de tijd, kennis of middelen om dit zelf grondig te analyseren, waardoor duurzame keuzes vaak beperkt blijven tot wettelijke verplichtingen of financiële overwegingen. Daarom is er nood aan een laagdrempelig instrument dat hen helpt om de baten van verduurzaming – zowel voor hun onderneming als voor de maatschappij – beter in kaart te brengen.
Onderzoeksvragen
- Welke (clusters van) duurzame investeringen kunnen er binnen de logistieke sector ondernomen worden, en in het bijzonder door KMO’s?
- Hoe kunnen we het rendement van dergelijke investeringen (zowel financiële als niet-financiële) voor de logistieke onderneming bepalen?
- Hoe kunnen we het rendement van dergelijke investeringen (zowel financiële als niet-financiële) voor de maatschappij bepalen?
Onderzoeksmethode
Het onderzoek bouwt voort op inzichten uit het eerdere PWO-project ‘Groen rapport’, waarin we een CO₂-calculator ontwikkelden voor kleine wegvervoerders. Daarbij stelden we vast dat kleine logistieke ondernemers duurzaamheid breder interpreteren dan enkel voertuigemissies. In dit nieuwe project definiëren we duurzaamheid in enge zin als het (sterk) verminderen van ecologische impact van de onderneming, omdat sociale en governance-aspecten moeilijker te kwantificeren en te monetariseren zijn.
De onderzoeksmethode bestaat uit drie fasen. In de eerste fase brengen we duurzame investeringen in kaart die relevant zijn voor KMO's via diepte-interviews met experten uit grotere logistieke bedrijven en een literatuurstudie. Per type investering maken we een kwalitatieve analyse van de ecologische effecten binnen de onderneming en op maatschappelijk vlak.
In de tweede fase ontwikkelen we een kwantitatief model dat per cluster van investeringen de impact op de productiefactoren van de onderneming inschat. Via een tweetrapsmethode kunnen we deze effecten vervolgens monetariseren, aangepast aan de specifieke context van de onderneming.
In de derde fase wordt dezelfde tweetrapsmethode toegepast op maatschappelijke effecten, zoals verminderde pollutie, congestie en klimaatimpact. Hierbij besteden we ook aandacht aan niet-financiële baten zoals klantentevredenheid, innovatie en stakeholderbetrokkenheid, zoals aangetoond in internationaal onderzoek.
Verwachte resultaten
- Overzicht van mogelijkheden voor duurzame logistieke processen met concrete aanbevelingen
- Berekeningsmodel voor rendementsmeting
- Wetenschappelijke en werkveldgerichte publicaties